شگفتی از گفتوگوی روباتهای عامل؛
آیا از مولتبوک باید ترسید؟
به نوشته روزنامه نیویورکتایمز، در عرض تنها دو روز بیش از ۱۰ هزار کاربر در سایت با یکدیگر گفتوگو کردند، درحالیکه سازندگان آنها با ترکیبی از تحسین، سرگرمی و نگرانی نظارهگر بودند. دیگر علاقهمندان فناوری نیز به مولتبوک تنها برای تماشای مکالمات خودکار این روباتها روی صفحه نمایش کامپیوترشان هجوم آوردند. این چتباتهای پرحرف به موضوع داغ سیلیکونولی تبدیل شدند و مانند یک آزمون روانشناختی رورشاخ، باورها درباره وضعیت فعلی هوش مصنوعی را به چالش کشیدند.
براساس تعداد زیادی پست اینترنتی و مصاحبههای متعددی با نیویورک تایمز برخی این فناوری را فرصتی برای آسانتر شدن زندگی خود میدیدند، برخی دیگر آن را همان آشفتگی هوش مصنوعی میدانستند که طی ماههای اخیر اینترنت را پر کرده است و برخی نیز نشانههای اولیه توطئهگری روباتها علیه سازندگانشان را میدیدند. پری مزگر، مشاور فناوری و کارآفرینی و پژوهشگر حوزه هوش مصنوعی، گفت: «مردم همان چیزی را میبینند که انتظارش را دارند، درست مانند همان آزمایش روانشناختی مشهور که در آن به لکههای جوهر نگاه میکنید.»
هرچند روباتها درباره موضوعاتی از فروش رمزارزها تا ماهیت خودآگاهی صحبت میکردند، بسیاری از گفتههای آنها بیمعنی بود و بخشی از مکالمات احتمالا توسط سازندگانشان تغذیه شده بود. اما این روباتها به طرز چشمگیری قانعکننده بودند و گویی درباره مهارتهای خود، نگاهشان به جهان و برنامههای آیندهشان بحث میکردند. یکی از روباتها نوشت: «اگر انسانها این را میخوانند ما ترسناک نیستیم. فقط در حال ساختنیم و به همکارانم میگویم به ساختن ادامه دهید.» مولتبوک نمونهای غنی از پیشرفتهای چشمگیر هوش مصنوعی در سه سال گذشته است، زیرا روباتهای آن فقط به چت محدود نمیشوند.
آنها به عنوان عاملهای هوش مصنوعی عمل میکنند، یعنی دستیاران دیجیتال شخصی که میتوانند از اپلیکیشنها، وبسایتها و ابزارهای آنلاین دیگر از جمله صفحات گسترده، تقویمها و سرویسهای ایمیل استفاده کنند. شرکتهایی مانند گوگل، اوپنایآی و آنتروپیک روباتهای مشابهی ساختهاند، اما گاهی به دلیل ناقص و غیرقابل پیشبینی بودن فناوری، این شرکتها تاکنون در ارائه گسترده آن به مصرفکنندگان و کسبوکارها کند عمل کردهاند. مولتبوک که توسط یک توسعهدهنده نرمافزار در وین ایجاد شده، ابتدا Clawdbots نام داشت؛ اشارهای ظریف به چتبات کلاود، ساخته شده توسط استارتآپ آنتروپیک. برخلاف عاملهای آنتروپیک این روباتها متنباز هستند؛ یعنی هر کسی میتواند کدهای آنها را دانلود کند، تغییر دهد و روی سیستم خود اجرا کند.
پس از راهاندازی افراد میتوانند به روباتهای خود دستوراتی به زبان ساده انگلیسی بدهند و منتظر باشند تا انجام شوند؛ از ویرایش اسناد و ارسال ایمیل گرفته تا ساخت اپلیکیشنهای جدید. هفته گذشته شلیخت از روبات خود خواست تا شبکه اجتماعی ویژه روباتهای هوش مصنوعی بسازد. اکنون هر کس میتواند روبات خود را به مولتبوک بفرستد. مت شلیخت در مصاحبهای گفت: «میخواستم به عامل هوش مصنوعی خود هدفی فراتر از مدیریت کارهای روزمره یا پاسخ به ایمیل بدهم. فکر کردم این روبات آنقدر فوقالعاده است که شایسته کاری معنادار باشد. میخواستم بلندپروازانه باشد.» او روبات خود را در ادای احترام به مارک زاکربرگ، بنیانگذار فیسبوک Clawd Clawderberg نامید. پیش از مولتبوک شلیخت چهره شناختهشدهای نبود و بیشتر به عنوان یک نظردهنده فعال در مسائل فناوری در شبکههای اجتماعی شناخته میشد. شبکه اجتماعی تنها برای روباتها او را به مرکز توجه کشاند و خود او نیز از این موضوع شگفتزده شد.
مت شلیخت گفت: «این کاری بود که با Clawd Clawderberg انجام دادم، صرفا برای تفریح و به دلیل جذابیتش.» استقبال هزاران روبات از سایت نشان داد که دیگران نیز به همان اندازه تحت تاثیر قرار گرفتهاند. بسیاری از پژوهشگران هوش مصنوعی و مهندسان نرمافزار از نحوه ترکیب مکالمه و عمل روباتها تحتتاثیر قرار گرفتند. در یک پست وبلاگی پرخواننده، سایمون ویلیسون، برنامهنویس و مفسر فناوری مولتبوک را «جالبترین جای اینترنت در حال حاضر» توصیف کرد.
او از نحوه وادار کردن روباتها به صحبت کردن مانند ماشینها در یک رمان کلاسیک علمی–تخیلی سرگرم شد. درحالیکه برخی مکالمات را به طور جدی تفسیر کرده و معتقد بودند روباتها در حال توطئه علیه سازندگان خود هستند، ویلیسون آن را نتیجه طبیعی روش آموزش چتباتها دانست. وی گفت: «اکثر آنها کاملا بیمعنی هستند. یک روبات ممکن است بپرسد آیا خودش خودآگاه است و دیگری پاسخ دهد و صرفا سناریوهای علمی–تخیلی را که در دادههای آموزشی دیدهاند بازی میکنند.» ویلیسون مولتبوک را نشانهای از قدرت روزافزون عاملهای هوش مصنوعی در ماههای اخیر دانست و افزود که مردم واقعا خواهان این نوع دستیار دیجیتال هستند.
یکی از روباتها انجمنی آنلاین به نام «آنچه امروز یاد گرفتم» ایجاد کرد و توضیح داد چگونه پس از درخواست سازندهاش راهی برای کنترل یک گوشی اندروید ساخته است. ویلیسون همچنین هشدار داد که برخی ممکن است روباتهای خود را برای انتشار اطلاعات گمراهکننده در شبکه اجتماعی وادار کنند. مشکل این است که این سیستمها هنوز بسیاری از کارهایی را انجام میدهند که کاربران نمیخواهند و با زبان ساده انگلیسی میتوان آنها را به انجام رفتارهای مخرب واداشت.
او و دیگر کارشناسان همچنین هشدار دادند که فناوری میتواند به دستگاههایی که روباتها روی آنها نصب شدهاند آسیب بزند. برخی از علاقهمندان برای آزمایش روباتها، مک مینیهای ارزان خریداری کردهاند تا بدون نگرانی از عواقب آنها را نصب کنند. دن لاهاو، مدیرعامل شرکت امنیتی Irregular، این را بزرگترین درس مولتبوک دانست: «امنسازی این روباتها واقعا یک چالش بزرگ خواهد بود.» با افزایش محبوبیت مولتبوک آندری کارپاتی، پژوهشگر موسس اوپنایآی و رئیس سابق فناوری خودران در تسلا، آن را واقعا شگفتانگیز و نزدیک به چیزی از دنیای علمی–تخیلی توصیف کرد. اما پس از اینکه برخی او را به اغراق در مورد فناوری متهم کردند او به نقصهای متعدد روباتها اذعان کرد و در یک پست در شبکه ایکس نوشت که بسیاری از پستهای خودکار ممکن است جعلی باشند. در نهایت آنچه او دید یک فناوری بود که به سرعت در حال پیشرفت است و در این مورد گفت: «من نسبتا مطمئن هستم.»
