گرچه در اقتصاد متعارف، تورم پدیدهای اقتصادی است که از بیانضباطی مالی دولت یا خلق نقدینگی ناشی میشود، اما نگاهی دقیقتر، از زورآزمایی اجتماعی و ارتباط آن به توازن قدرت پرده برمیدارد. بر این اساس، تورم همواره بازتوزیعگر است و برندگان و بازندگان خود را دارد.
کتاب (اقتصاد ایران و نهادها) به بررسی این موضوع میپردازد که چرا در زمان صفوی با وجود رشد در تجارت با بخشهای دیگر دنیا و قدرتمند بودن کشور، انقلاب صنعتی و توسعه در ایران اتفاق نیفتاد و فاصله ایران با کشورهای در حال توسعه آن روز شروع به بیشتر شدن کرد. این کتاب به دنبال آن است که از رهیافت نهادی به…
اخبار
اندیشه روزنامه شماره ۶۴۷۸
دوشنبه، ۱۵ دی ۱۴۰۴
دیدار میلی با نوبلیست اقتصاد به بحث درباره عدمقطعیت گذشت
«نویسنده در این یادداشت به واکاوی جزئیات ملاقات اخیر خاویر میلی، رئیسجمهور آرژانتین و رابرت مرتون، برنده جایزه نوبل اقتصاد، در اقامتگاه ریاستجمهوری (اولیوس) میپردازد.» چهاردهم دسامبر، برای شرکت در جلسهای با رئیسجمهور به اقامتگاه اولیوس رفتم. اگرچه موضوعات متعددی روی میز مذاکره بود، اما برای من یک موضوع خاص بر تمام مباحث دیگر سایه افکنده بود و بیش از هر چیز ذهنم را درگیر میکرد.
فناوری و رفاه، ما را در مقابل وضعیتجوی ناپایدار مقاوم ساخته است
شاید از پوشش معمول رسانهها درباره مسائل اقلیمی چنین برنیاید، اما واقعیت این است که جهان در حال تجربه دوران طلایی بقا در برابر رویدادهای شدید جوی است. راجر پیلک جونیور در وبسایت همیشه روشنگر خود در ساباستک با عنوان The Honest Broker مینویسد که سال ۲۰۲۵ نیز یکی دیگر از سالهای درخشان اخیر از نظر کاهش یا جلوگیری از مرگومیر ناشی از رویدادهای حدی آبوهوایی بوده است.
اگر در جداول آب و انرژی، دولت ایران مستقیما وارد میدان «تنظیم رفتار مصرفکننده» میشود، جدول الزامات منابع حوزه نفت و سوخت را باید لایهای بالاتر از همان منطق دانست؛ جایی که مساله دیگر مصرف خرد نیست، بلکه بقای نظم مالی - ارزی در بالادست زنجیره انرژی است. در اینجا، دولت نه با خانوار طرف است و نه با کشاورز؛ بلکه با صندوق توسعه ملی، شرکتهای مادرتخصصی انرژی و در نهایت با بازارهای ناپایدار جهانی نفت و فرآورده مواجه است. از همین رو، منطق حاکم بر این جدول نه اصلاح تدریجی مصرف، بلکه جلوگیری از گسیختگی حسابهای کلان انرژی و ارز است؛ تلاشی برای حفظ ستونهایی که کل معماری بودجه بر آنها ایستاده است.